Pilling

Onderwerp: Pilling

Pilling: van theorie naar praktijk
Chemische en natuurlijke behandelingen om pilling tegen te gaan

Wat houdt pilling eigenlijk in? Men spreekt van pilling als er uit het garen, doek of breisel uitstekende vezeleindjes steken die zich als het ware gaan vervezelen tot vezelpropjes op het doekoppervlakte. Een enkele grondstof soort heeft hier meer neiging toe dan een andere. Ook zal het bij de ene grondstof makkelijker te verwijderen zijn dan bij de andere. Pilling treed vooral op bij: schouder, bovenarm, elleboog, zitvlak en kraag. Tegenwoordig worden er steeds meer manieren gevonden om pilling tegen te gaan, en te verminderen. Men onderzoekt tegenwoordig wat de oorzaken kunnen zijn waardoor iets gaat pillen. Als er bekend is welke oorzaken dit zijn ( deze kunnen tijdens het hele productieproces optreden ), kan er iets aan gedaan worden. Hiernaast ziet u twee foto's van het verschijnsel pilling, en wat een oxydatiebehandeling al kan doen

Al jaren wordt de textielindustrie geteisterd door de pilling plaag. Om het probleem een beetje in de hand te houden moeten we van tevoren bedenken welke grondstoffen we gaan gebruiken, zo heeft wol bijvoorbeeld eerder de neiging om te gaan pillen dan katoen. Ook moet de voorbehandeling ( scheren/oogsten, borstelen, zengen, termofixeren ) consequent gebeuren. Maar er zijn nog meer maatregelen die u kunt nemen. Deze maatregelen kunnen betrekking hebben. op zowel chemische als mechanische behandelingen. Ook kunt u voor het spinnen al beïnvloeden of uw garen wel of niet zal gaan pillen. Door langere vezel stukjes te gebruiken hebben ze onderling meer houvast en zullen minder snel uit het garen steken dan kortere. Ook door een hoge twist aan te brengen in het garen (aantal draaiingen van het garen), zal het product minder gaan pillen. Om het pilling probleem te verminderen moet u eerst weten wat de oorzaken zijn die pilling veroorzaken zo is er bijvoorbeeld onderzoek gedaan naar vezel eigenschappen en er is gebleken dat waneer u kijkt naar de vezellengte, vezeldiameter, vezelgaren of filamentgaren het er wel degelijk toedoet of iets pilt of niet. Op bepaalde machine's wordt er gekeken naar de pilneiging die een product heeft. De wrijving die tijdens het dragen zal optreden, wordt gesimuleerd, en zo kun je een product testen hoe het er na een tijd dragen uit zal gaan zien. Deze testen worden uitgevoerd op een ICI pillingbox, Atlas Random Tumble of de Martindale. Er wordt beoordeeld aan de hand van foto's die aangeven in welke mate er pilling is opgetreden ( m.b.v. de cijfers 1-5 waarbij 1 staat voor hevige pilling en 5 staat voor geen pilling).

 

Er word gebruik gemaakt van verschillende methoden om pilling te verminderen of te voorkomen, deze worden bijvoorbeeld weer onderverdeeld in natuurlijke en chemische behandelingen

 

De behandeling

De natuurlijke behandelingen die u kunt uitvoeren zijn bijvoorbeeld: schuren, hittebehandeling, heet impregneren, behandelen met een zeepoplossing. Enkele chemische behandelingen zijn behandelen met: siliconen finish, Latexfinish, thermoplastische hars enz ( de pilling is minimaal ).

Alhoewel polyester niet snel pilt, kunt u toch wanneer u het fabriceert bij een temperatuur van

160-250 F en 15 tot 60 min behandeld met 0.001-0.1 % uit vier delen bestaande ammoniumzout het pillen minimaliseren.

 

Effecten van oxyderen en reduceren op wol.

Bij wol blijkt dat geverfde wol minder pilt dan niet geverfde, hierbij maakt u weer onderscheid tussen in streng geverfde wol en in de vlok geverfde. Vaak wordt de wol geoxydeerd of gebleekt, hierbij treed echter wel vezelaantasting op wat kan leiden tot verandering van de eigenschappen van wol, en dat terwijl u deze eigenschappen graag wilt behouden. Waneer de wol behandeld is met chemicaliën die kalium of koolstof bevat zal deze eerder geneigd te zijn weer te gaan pillen, hoewel u dit wel weer met andere chemicaliën op kunt heffen. Deze behandeling wordt ook wel gedaan om het krimpen tegen te gaan , ook wordt het vuilabsorberende vermogen van het doekoppervlakte verminderd (door de kaliumpermangaat).

 

Effecten van een enzymbehandeling

Veel vaker wordt er gebruik gemaakt van een enzymoplossing, deze verminderd de pilling zonder de vezeleigenschappen te veranderen, behalve dan dat deze nu minder pilt. Bij wol moet gelet worden op alkali want wol lost hierin op. Er zijn 2 verschillende soorten enzym oplossingen, een voor cellulose vezels zoals katoen ( deze werkt met de PH en de temperatuur), en dus die van de wol (deze werkt met alkali, de schubben worden nu niet meer kapot gemaakt, en de wol behoud dus zijn natuurlijke eigenschappen zoals goed warmte isolerend, veerkracht enz. ). De werking is als volgt: Bij het cellulose enzym ( cellulase genaamd ) kan de pilling verwijderd worden zowel voor als na het verven. Het cellulase enzym bevat 3 glucoses: Exo cellulase, Endo cellulase en ß-d glucose. Het proces kan geregeld worden door de temperatuur en de pH waarde, hierin wordt de cellulose vezel er in streng- of garenvorm doorheen geleid waarbij de vezels er als het ware afgebeten worden. Geschikte proces voorwaarden zijn: eerst 5 minuten op kamertemperatuur, dan de temperatuur opvoeren tot 45° waarbij u de enzym oplossing erbij doet, hierna verhitten tot 60° als de temperatuur afgekoeld is tot 40° dan stopt u met de enzym behandelingen laat het twee keer 5 minuten staan bij een temperatuur van 40°. Deze behandeling is wasecht en ook tijdens het dragen zal er weinig pilling optreden, omdat de vezels voorzien zijn van een laagje en dus niet meer zo eenvoudig naar buiten kunnen treden. Ook word de greep zachter.

 

De werking van een enzyn CM-30 op en katoenen vezel:

De delen van de ezym doen om de beurt hun werking, eerst word het Cx enzym aangebracht die ervoor zorgt dat de vezel opener word, daarna kan het tweede deel, het C1 enzym in de vezel trekken. De twee delen gaan zich samen voegen en vullen de vezel op. hierna word het uiteindelijke Molecuul gevormd.

 


Biopolishen:

Een andere manier die u kunt gebruiken zonder dat er hierbij aantasting van de schubben optreed is gebruik maken van een Biopolishing, deze methode word uitgeoefend om een zacht, glad garen vrijwel zonder pilling te maken. Er word gebruik gemaakt van chemicaliën die minder belastend zijn en die er tevens voor zorgen dat de greep zachter word. Deze behandeling wordt meestal op cellulose vezels gedaan, en dit kan tussen elke natte bewerking gedaan worden. Echter beter is deze behandeling na het bleken uit te voeren. Zelfs als het product al geverfd is kan de behandeling plaats vinden. Het pillen zal aanzienlijk verminderen. Het effect is blijvend, zelfs tijdens het dragen of het wassen. Deze behandeling is vooral geschikt voor blends die snel de neiging hebben tot pilling, en in de natte productie in de textiel wereld. De twee laatste bewerkingen worden vooral op zachte wollen breigarens gedaan. Nu heeft men dus zachte wollen garens die niet meer, of veel minder pillen. Misschien dat we zo in de toekomst de pilling plaag op kunnen lossen.

Hieronder ziet u een foto van een katoenen vezel die is behandeld met een enzym oplossing genaamd cellulase

 

Zo ziet u dat we al een heel eind op weg zijn op de pilling plaag tegen te gaan. De vraag is echter worden de methoden wel altijd toegepast of hebben we te maken met een basis materiaal van inferieure kwaliteit.

 

Wij danken u voor het downloaden/afdrukken van deze publicatie. Op deze publicatie geldt een Copyright © Textile Lab 2007/2027. Aan de inhoud van dit document kunnen geen rechten worden ontleend! Meer informatie kunt u vinden op: www.textilelab.nl